Bir web sitesinin dosyaları, internete 7/24 bağlı bir sunucuda durmalıdır. Hosting (web barındırma), bu sunucu alanını kiralamanızı sağlayan hizmettir. Alan adınız (örneğin ornek.com) ziyaretçileri bu sunucuya yönlendirir; sunucu da sayfayı oluşturup tarayıcıya gönderir. Bu rehber, hiç site kurmamış birinin ilk paketini bilinçli seçebilmesi için gereken kavramları sırayla anlatır.
Bir web sitesi nasıl yayınlanır?
Ziyaretçi adres çubuğuna ornek.com yazdığında arka planda dört parça birlikte çalışır:
- Alan adı: Sitenizin adresi. Yıllık kiralanır ve barındırma paketinden ayrı bir hizmettir; aynı firmadan ya da farklı bir kayıt firmasından alınabilir.
- DNS: Alan adını sunucunun IP adresine çeviren rehber. Alan adınızın isim sunucularını (ns1, ns2) barındırma firmasına yönlendirdiğinizde ya da A kaydını sunucunun IP adresine girdiğinizde bu eşleme kurulmuş olur; ayrıntılar DNS nedir? yazısında.
- Sunucu: Dosyalarınızın ve veritabanınızın durduğu, web sunucusu yazılımı (LiteSpeed, Apache, Nginx) ile PHP gibi bir çalışma ortamının kurulu olduğu bilgisayar.
- Uygulama: Siteyi üreten yazılım: WordPress gibi bir içerik yönetim sistemi, hazır bir mağaza yazılımı ya da düz HTML dosyaları.
Paket satın aldığınızda bu zincirin sunucu halkasını kiralamış olursunuz; alan adını ayrıca alır, DNS'i yönlendirir ve uygulamayı kontrol panelinden kurarsınız.
Hosting türleri
- Paylaşımlı hosting: Kaynakları başka sitelerle paylaşırsınız. En ekonomik seçenektir; kişisel siteler, bloglar ve küçük işletme siteleri için başlangıç noktasıdır.
- WordPress hosting: Sunucu ayarları ve araçları yalnızca WordPress için düzenlenmiş paylaşımlı pakettir; önbellek ve otomatik güncelleme çoğunlukla hazır gelir.
- VPS sunucu: Sanal olarak ayrılmış CPU ve RAM kaynakları ile root erişimi sunar. İşletim sistemini ve yazılımları siz yönetirsiniz.
- Bulut sunucu: İşlemci, bellek ve diski sonradan büyütebilirsiniz; geri küçültme ise her sağlayıcıda yapılamaz. Saatlik ödeme seçeneği de bazı sağlayıcılarda bulunur.
- Dedicated sunucu: Fiziksel bir sunucunun tamamı size aittir. Yüksek ve sabit yükler için uygundur, en pahalı seçenektir.
- Reseller (bayi) hosting: Toplu alan kiralayıp kendi müşterilerinize ayrı hesaplar açmanızı sağlar; ajanslar ve çok siteli kullanıcılar içindir.
Yeni başlayanların büyük çoğunluğu için doğru başlangıç paylaşımlı ya da WordPress paketidir; diğer türlere ihtiyaç ortaya çıktığında geçilir. Türlerin ayrıntılı seçim kriterlerini her kategori sayfasındaki rehberde bulabilirsiniz.
Paket sayfasındaki terimler
| Terim | Anlamı | Neden önemli |
|---|
| Disk alanı | Dosya ve veritabanlarınıza ayrılan yer (GB) | Görsel ağırlıklı sitelerde çabuk dolar; NVMe ve SSD türleri hızı etkiler |
| Trafik (bant genişliği) | Aylık aktarılabilecek veri miktarı | “Limitsiz” ifadesi genellikle adil kullanım sınırıyla gelir |
| Inode | Hesaptaki dosya ve klasör sayısı sınırı | Çok eklentili siteler ve e-posta arşivleri sınıra dayanabilir |
| Kontrol paneli | cPanel, Plesk, DirectAdmin gibi yönetim arayüzü | Günlük işlerinizi burada yaparsınız; firma değiştirirken taşıma kolaylığı sağlar |
| SSL sertifikası | Siteyi https ile sunan şifreleme | Ücretsiz Let's Encrypt çoğu site için yeterlidir |
| Yedekleme | Firmanın dosyalarınızın kopyasını alma sıklığı | Günlük yedek ve ücretsiz geri yükleme kritik bir güvencedir |
| PHP sürümü | Sunucudaki çalışma ortamının sürümü | Güncel WordPress ve eklentiler güncel PHP ister |
| Lokasyon | Sunucunun bulunduğu veri merkezi | Ziyaretçiye yakın lokasyon gecikmeyi azaltır |
Kontrol paneli ve tek tıkla kurulum
Paketle birlikte bir kontrol paneli hesabı alırsınız; Türkiye'deki firmalarda bu çoğunlukla cPanel, Plesk ya da DirectAdmin'dir, birkaç firma kendi panelini kullanır. Panelde dosya yöneticisi, veritabanı aracı, e-posta hesapları, alan adı ayarları, SSL kurulumu ve yedek alma bir arada bulunur. “Tek tıkla kurulum” aracı (Softaculous ya da firmanın kendi sihirbazı) WordPress gibi uygulamaları birkaç soruyla kurar; dosya indirip yüklemenize gerek kalmaz. Panel tercihi ileride firma değiştirirken de önemlidir: yaygın bir panel kullanan hesap, standart yedek dosyasıyla aynı paneli kullanan başka bir firmaya kolayca taşınır. İki yaygın panelin farklarını cPanel mi, Plesk mi? yazısında ayrıntılı anlattık.
Ücretsiz hosting mantıklı mı?
Ücretsiz paketler deneme ve öğrenme için işe yarar, ancak gerçek bir site için sınırları hızla hissedilir: kendi alan adınızı bağlayamayabilirsiniz, sayfaya reklam eklenebilir, yedek ve destek çoğunlukla yoktur, hesap uyarı olmadan kapatılabilir. Aylık birkaç on liralık giriş paketleri kendi alan adını bağlama, reklamsız yayın ve destek gibi temel sorunları çözdüğünden (yedekleme koşullarını ise paket sayfasından ayrıca kontrol edin), yayınlayacağınız bir site için ücretli giriş paketiyle başlamak daha güvenlidir.
İlk paketinizi seçerken
- Sitenizin türünü ve beklenen ziyaretçi sayısını belirleyin.
- İlk dönem fiyatıyla birlikte yenileme fiyatını karşılaştırın.
- Sunucu lokasyonunun ziyaretçilerinize yakın olmasına dikkat edin.
- Günlük yedekleme ve iade garantisi sunulup sunulmadığını kontrol edin.
- Kontrol panelini ve tek tıkla kurulum desteğini doğrulayın.
- Destek kanallarını (destek talebi, canlı sohbet, telefon) ve çalışma saatlerini öğrenin.
- E-posta hesabı sayısı ve kotası ihtiyacınızı karşılıyor mu, bakın.
Bu yedi maddeyi iki üç firma için yan yana yazdığınızda seçim büyük ölçüde kendiliğinden belirir. Kararsız kaldığınız noktada daha ucuz değil, daha açık bilgi veren firmayı tercih edin; paket sayfasında yazmayan bir sınır, sözleşmede sizin aleyhinize yazıyor olabilir.
Fiyat etiketini okumak
Türkiye'deki firmaların fiyat sayfalarında dört ayrıntı toplam maliyeti belirler:
- KDV: Bazı firmalar fiyatı KDV hariç, bazıları dahil gösterir; bazıları hiç belirtmez. Yüzde 20 fark eder; sepet toplamına bakın.
- Taahhüt süresi: Düşük görünen aylık tutarlar çoğunlukla 12, 36 ya da 48 aylık peşin ödemenin aylık karşılığıdır. Aylık ödeme seçeneği varsa belirgin biçimde pahalıdır.
- Yenileme: İlk dönem fiyatı çoğu zaman yeni müşteri kampanyasıdır; dönem sonunda liste fiyatından yenilenir ve tutar iki katını aşabilir.
- Kur: Dolar bazlı listelenen fiyatlar kurla değişir; ödeme günündeki TL karşılığı sepette görünür.
Sitemizde fiyatlar aylık karşılık olarak gösterilir; yenileme tutarı firmanın sitesinde yazıyorsa ayrıca verilir, paket açıklamasında ise taahhüt süresi ve firmanın belirttiği KDV durumu yer alır. Ayrıntılı örnekler için hosting fiyatları nasıl okunur? yazısına bakabilirsiniz.
Sık yapılan hatalar
En sık karşılaşılan hata, yalnızca ilk yıl indirimine bakarak paket seçmek. İkinci yıl ödeyeceğiniz tutar iki katına çıkabilir. Ayrıca ihtiyacınızdan çok büyük bir paket almak da gereksiz maliyet demektir; küçük başlayıp gerektiğinde bir üst pakete geçmek genellikle mümkündür. Diğer yaygın hatalar:
- Alan adını ve barındırmayı aynı şey sanmak; ikisi ayrı hizmettir ve ayrı yenilenir.
- Paket sayfasında “limitsiz” yazıyor diye dosya sayısı (inode) ve işlemci kotasını hiç sormamak.
- Yedeği tamamen firmaya bırakmak; kendi yedeğinizi de düzenli alın.
- Ücretsiz alan adı kampanyasına kanıp ikinci yıl alan adı yenileme ücretini sormamak.
- Ziyaretçileri Türkiye'de olan bir site için yurt dışı lokasyonlu paket seçmek (ya da tersi).
Ne zaman üst pakete ya da başka türe geçmeli?
Siteniz sık sık “kaynak sınırı aşıldı” uyarısı veriyorsa, yoğun saatlerde yavaşlıyorsa ya da paylaşımlı pakette kurulamayan bir yazılıma ihtiyaç duyuyorsanız bir üst paket ya da VPS gündeme gelir. Ancak önce önbellek, görsel sıkıştırma ve gereksiz eklentileri temizleme gibi ücretsiz adımları deneyin; çoğu küçük site sorununu bunlarla çözer. Aynı türde üst pakete geçmek çoğunlukla taşıma gerektirmez; VPS'e geçişte ise dosyalar yeni sunucuya taşınır.
Farklı firmaları aynı ölçütlerle karşılaştırmak için hosting firmaları listemizi kullanabilirsiniz; her kategori sayfasında türe özel seçim rehberi ve sık sorulan sorular bulunur.